ΤΟ ΕΘΙΜΟ ΤΩΝ ΚΟΚΚΙΝΩΝ ΑΒΓΩΝ ΤΟ ΠΑΣΧΑ

Ένα από τα πιο γνωστά έθιμα του Πάσχα, είναι αυτό της βαφής των αβγών με κόκκινο χρώμα τη Μεγάλη Πέμπτη. Τι σημαίνει όμως αυτό;

Το αβγό στην κουλτούρα μας, όπως και σε πολλές άλλες ανά τον κόσμο, είναι σύμβολο της ζωής, καθώς μέσα από κάτι φαινομενικά άψυχο κρύβεται ένα ζωντανό πλάσμα που σχηματίζεται για να αντικρύσει τον κόσμο. Σε μύθους της κοσμογονίας λέγεται πως όλος ο κόσμος δημιουργήθηκε από το σπάσιμο ενός αβγού. Στα λαϊκά παραμύθια μέσα σε ένα αβγό μπορούσε να κρύβεται ένα μαγικό αντικείμενο ή μια δύναμη του ήρωα. Στην Αρχαία Ελλάδα εναπόθεταν στο ιερό του Διονύσου αβγά, ως σύμβολο της αναγέννησης. Έτσι και το αβγό, έφτασε στη θρησκευτική παράδοση να συμβολίζει τον τάφο του Χριστού, που ήταν ερμητικά κλειστός και έδειχνε αδύνατον να παραβιαστεί, όμως "έσπασε" και από μέσα του βγήκε ο Ιησούς αναστημένος.

Ο χρωματισμός των αβγών προϋπήρχε του Πάσχα σε πολλούς πολιτισμούς πολύ πριν την έλευση του Χριστού στη γη. Υπάρχουν δείγματα αυτού του εθίμου στην Κίνα από τον 5ο αιώνα και στην Αίγυπτο από τον 10ο.

Το κόκκινο χρώμα βασίζεται σε πολλές πιθανές εξηγήσεις. Μία από τις πιο γνωστές είναι αυτή όπου, μετά την Ανάσταση του Χριστού, μία γυναίκα που πληροφορήθηκε το γεγονός υπήρξε τόσο δύσπιστη, που είπε πως αν ήταν πράγματι έτσι, τα αβγά που κρατούσε στο καλάθι της εκείνη τη στιγμή να γίνονταν κόκκινα... και ευθύς αμέσως εκείνα έγιναν.

Μια άλλη εξήγηση είναι ότι η Παναγία πρόσφερε ένα καλάθι αβγά στους δεσμώτες του Υιού της παρακαλώντας τους να του φερθούν καλά. Τα δάκρυά της έπεσαν επάνω στα αβγά και αμέσως εκείνα έγιναν κόκκινα.

Άλλοι πάλι λένε πως απλά συμβολίζει το Αίμα του Χριστού, που χύθηκε στον τόπο του Μαρτυρίου του για εμάς. Ίσως και για αυτό έχει καθιερωθεί η Μεγάλη Πέμπτη ως η μέρα που τελείται το έθιμο, καθώς ήταν η μέρα της Σταύρωσης.

Το τσούγκρισμα των αβγών

Συμβολίζει το σπάσιμο του τάφου του Ιησού και την έναρξη της νέας ζωής. Το έθιμο του τσουγκρίσματος φημολογείται ότι ξεκίνησε από παιχνίδι στη Μεγάλη Βρετανία και εξαπλώθηκε. Το έθιμο επίσης προστάζει το πρώτο αβγό που βάφεται να ανήκει στην Παναγία και έτσι πρέπει να μην σπάσει. Συνήθως οι νοικοκυρές, παλιά, το φύλαγαν στο εικονοστάσι ως τη Μεγάλη Πέμπτη της επόμενης χρονιάς, καθώς πίστευαν ότι δε χαλάει και έπειτα το έθαβαν στο χωράφι τους ήστην αυλή τους για να είναι πάντοτε ανθισμένα τα λουλούδια τους και ευλογημένα τα σπαρτά τους.

Καλή Μεγάλη Πέμπτη, λοιπόν και καλό βάψιμο αβγών!

Σημ: 1. Τη φωτογραφία τη βρήκα στο Google και δεν μου ανήκει ούτε διεκδικώ κάποιο πνευματικό δικαίωμα, όπως και με καμία άλλη φωτογραφία που έχω ανεβάσει από το διαδίκτυο.

2. Για το άρθρο μου χρησιμοποίησα πηγές από τα εξής διαδικτυακά άρθρα.

 ΑΓΡΑΜΠΕΛΗ

Paidika

Olive Magazine

Esoterica

ΤΟ ΕΘΙΜΟ ΤΟΥ ΜΑΡΤΗ

Ήρθε ο νέος μήνας, ο πρώτος της Άνοιξης και μαζί του, αναβιώνει όπως και κάθε χρονιά το έθιμο του "Μάρτη", ή "Μαρτιά", το βραχιολάκι που φτιάχνουμε στρίβοντας λευκή και κόκκινη κλωστή.
Το έθιμο αυτό κρατάει τις ρίζες του από την αρχαιότητα και μάλιστα, υπάρχουν δύο θεωρίες για τις απαρχές του. Η πρώτη, υποστηρίζει πως το έθιμο ξεκινά από τα Ελευσίνια Μυστήρια, όπου οι συμμετέχοντες έδεναν κλωστή στο δεξί τους χέρι και στο αριστερό τους πόδι.Άλλη πηγή υποστηρίζει πως το έθιμο αυτό προϋπήρχε στην αρχαία Αίγυπτο. Η παράδοση του Μάρτη επιβίωσε και στους Βυζαντινούς χρόνους και εξαπλώθηκε και στα Βαλκάνια, όπου διατηρείται ακόμη και στις μέρες μας.
Φτιάχνουμε το Μάρτη στρίβοντας λευκή και κόκκινη κλωστή. Το φοράμε είτε σε βραχιολάκι, είτε σε δαχτυλίδι για να μας προστατεύει από το κάψιμο του ήλιου και από τις ασθένειες, είτε στο μεγάλο δάχτυλο του ποδιού (σε κάποιες περιοχές), για να μας προστατεύσει από τις πτώσεις. Γενικώς, το λευκό και το κόκκινο χρώμα χρησιμοποιούνται σε διάφορες κουλτούρες για προστασία από το μεταφυσικό κακό.
Στο τέλος του μήνα, βγάζουμε το βραχιολάκι και η "τύχη" του ποικίλλει ανάλογα με την περιοχή. Σε κάποιες περιοχές, κρεμιέται σε ένα δέντρο για να του προσφέρει ανθοφορία και καρπούς, σε άλλες περιοχές το αφήνουν πάνω σε τριανταφυλλιά για να το πάρουν τα χελιδόνια και να φτιάξουν τη φωλιά τους, αλλού το πετάνε μέσα στη θράκα του αρνιού το Πάσχα, κάνοντας μια ευχή που θα πραγματοποιηθεί, μόνο εάν καεί εντελώς ο Μάρτης, αλλού το πετάνε στα κεραμίδια του σπιτιού για καλή τύχη.`
Όπως και εάν αποφασίσετε να τον φορέσετε ή να τον αφήσετε στο τέλος του μήνα, είναι πολύ καλό να διατηρούμε τα έθιμα του τόπου μας! Καλό μας μήνα, λοιπόν, και καλή Άνοιξη!

ΗΡΘΕ Η ΚΑΘΑΡΑ ΔΕΥΤΕΡΑ, ΩΡΑ ΝΑ ΦΤΙΑΞΟΥΜΕ ΤΗΝ ΚΥΡΑ ΣΑΡΑΚΟΣΤΗ

Έφτασε και φέτος η Καθαρά Δευτέρα, που σηματοδοτεί το τέλος της Αποκριάς και την έναρξη του σαρανταήμερου ως το Πάσχα. Από την πολύ παλιά εποχή, οι χριστιανοί έφτιαχναν μια κατασκευή, ένα άτυπο ημερολόγιο των επτά εβδομάδων ως το Πάσχα, την κυρά Σαρακοστή. Η κατασκευή αυτή, ουσιαστικά, είναι η εικόνα μιας γυναίκας (καλόγριας), της οποίας το πρόσωπο δεν έχει στόμα ούτε μύτη και στο κεφάλι της δεν υπάρχουν αυτιά. Συμβολικά, η έλλειψη του στόματος υπάρχει γιατί η κυρά Σαρακοστή νηστεύει, η έλλειψη μύτης υπάρχει για να μην μυρίζει τα λαχταριστά φαγητά και το γεγονός ότι δεν έχει αφτιά είναι δηλωτικό του ότι η νηστεία δεν είναι μόνο μια πράξη αποχής από συγκεκριμένες τροφές και κάθαρση του σώματος από τα ζωικά είδη, αλλά και μια περίοδος κάθαρσης της ψυχής. Η κυρά Σαρακοστή δεν ακούει, λοιπόν, κουτσομπολιά και άσχημες σκέψεις άλλων, αλλά στρέφεται στον εαυτό της και στην ψυχή της για να γίνει καλύτερος άνθρωπος. Έχει επτά πόδια, ένα για κάθε εβδομάδα της σαρακοστής, τα οποία κόβουμε, ένα κάθε Σάββατο. Σε κάποιες περιοχές, το τελευταίο της πόδι το βάζουν στο πασχαλινό ψωμί και δίνει τύχη σε όποιου το κομμάτι πέσει.
Η κατασκευή της κυρά Σαρακοστής μπορεί να γίνει είτε από χαρτί είτε από ζυμάρι, σαν ψωμάκι. Θα σας παραθέσω εδώ φωτογραφίες και με τους δύο τρόπους, τις οποίες βρήκα στις φωτογραφίες google και δηλώνω πως δεν είναι εδώ κάποια δική μου δουλειά.

Η ΓΙΟΡΤΗ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΙΕΡΑΡΧΩΝ

Η 30ή Ιανουαρίου έχει καθιερωθεί ως η ημέρα που τιμούμε τους αγίους και θεολόγους τρεις ιεράρχες, Ιωάννη Χρυσόστομο, Βασίλειο τον Μέγα και Γρηγόριο Ναζιανζηνό. Οι τρεις τους είναι προστάτες των γραμμάτων και των μαθητών. Για το λόγο αυτό, η 30ή Ιανουαρίου έχει καθιερωθεί ως αργία για τα σχολεία.

Λίγα λόγια για τους τρεις ιεράρχες.

Ιωάννης ο Χρυσόστομος
Γεννήθηκε στην Αντιόχεια το 347 μ.Χ. Οι γονείς του βαπτίστηκαν Χριστιανοί μετά τη γέννησή του. Ο πατέρας του πέθανε πολύ γρήγορα και έτσι μεγάλωσε κοντά στη μητέρα του, η οποία αφοσιώθηκε στη διαπαιδαγώγησή του και στην ανατροφή του. Προερχόταν από πλούσια οικογένεια, έτσι έλαβε μια πολύ καλή μόρφωση, που του επέτρεψε να εργαστεί ως δικηγόρος στα 20 του χρόνια. Ήταν αρκετά επιτυχής, καθώς ήξερε να χειρίζεται πολύ καλά το λόγο, όμως η επιθυμία του ήταν να αφοσιωθεί στο Χριστό, οπότε και δεν διατήρησε την καριέρα του δικανικού ρήτορα για πολύ. Μετά το θάνατο και της μητέρας του, εγκατέλειψε την Αντιόχεια αφού πρώτα μοίρασε όλα του τα υπάρχοντα σε φτωχούς και κλείστηκε σε ένα μικρό μοναστήρι. Το 386 μ.Χ. και μετά από παράκληση του Πατριάρχη Αντιοχείας Φλαβιανού, χειροτονείται Πρεσβύτερος, οπότε και αρχίζει να ασχολείται ενεργά με το ποίμνιό του, εκφωνώντας λόγους που σταλάζουν σαν βάλσαμο στις καρδιές των πιστών. Εξ ου και το παρανόμι Χρυσόστομος.Το 398 μ.Χ. απάγεται από στρατιώτες του Βυζαντίου, με σκοπό να οδηγηθεί στον Πατριαρχικό θρόνο, όπου και χειροτονείται Πατριάρχης. Η μεγάλη του δράση, όμως, αρχίζει να του δημιουργεί εχθρούς. Εξορίστηκε από την Κωνσταντινούπολη αρκετές φορές. Ακόμη όμως και εξόριστος, προσπάθησε να σπείρει το λόγο του Θεού σε όσους περισσότερους ανθρώπους μπορούσε. Πέθανε εξόριστος το 407 μ.Χ. στο μοναστήρι του Αγίου Βασιλίσκου. Άφησε, όμως, πίσω του πληθώρα διδακτικών κειμένων. Η μνήμη του εορτάζεται και ξεχωριστά στις 13 Νοεμβρίου.


Βασίλειος ο Μέγας
Γεννήθηκε το 330 μ.Χ.από αγίους γονείς στην Καισάρεια της Καππαδοκίας. Ανατράφηκε από τη γιαγιά του, Μακρίνα και αργότερα από την αδελφή του, η οποία στάθηκε η μεγαλύτερη επιρροή του σε ό,τι αφορά τη στροφή του στο Χριστιανισμό. Την πρώτη του μόρφωση την έλαβε από τον πατέρα του, που ήταν καθηγητής ρητορικής και στη συνέχεια φοίτησε στην Κωνσταντινούπολη και στην Αθήνα. Το 356 μ.Χ. επέστρεψε στην Καισάρεια και έγινε καθηγητής ρητορικής, ακολουθώντας στα βήματα του πατέρα του. Το 358 μ.Χ., μετά το θάνατο του μοναχού αδελφού του Ναυκρατίου, βαπτίστηκε Χριστιανός. Αρχικά μόνασε, στην πορεία όμως ανέβηκε στην εξαρχία της Αρχιεπισκοπής του Πόντου. Σε όλη την πορεία του προσπάθησε να ενισχύσει την ορθή ακολούθηση των ιερών νόμων, αλλά και την ανάδειξη άξιων κληρικών στο ιερατείο. Ίδρυσε φιλανθρωπικό ίδρυμα, τη Βασιλειάδα, όπου και διοχέτευσε όλη τη δράση του και την αγάπη προς το συνάνθρωπο. Η έντονη ασκητική ζωή που ακολουθούσε, η αδιάκοπη φροντίδα για το συνάνθρωπο και η συνεχής δράση του καταπόνησαν την υγεία του πολύ και έτσι, σε ηλικία 50 ετών απεβίωσε. Η μνήμη του τιμάται ξεχωριστά την 1η Ιανουαρίου, ημέρα στην οποία και πέθανε.


Γρηγόριος ο Ναζιανζηνός
Γεννήθηκε το 329 στη Ναζιανζό της Καππαδοκίας.Σπούδασε ρητορική και φιλοσοφία στην Καισάρεια, στην Αλεξάνδρεια και στην Αθήνα, όπου και γνωρίστηκε με το Μέγα Βασίλειο.Έζησε για λίγο ασκητικά, επέστρεψε όμως στη γενέτειρά του για να βοηθήσει τον πατέρα του, ο οποίος είχε κατηγορηθεί ως αιρετικός. Κατάφερε με την άριστη χρήση του λόγου και την προσωπικότητά του να ενώσει και πάλι τους διχασμένους χριστιανούς της περιοχής και να αποκαταστήσει το όνομα του πατέρα του. Βρέθηκε υπό διωγμό από τον αυτοκράτορα Ιουλιανό, ο οποίος δήλωσε πως δεν πιστεύει στο Χριστό. Μετά το θάνατό του και μόνο επέστρεψε στην πατρίδα του. Στη συνέχεια, χειροτονείται επίσκοπος από το Βασίλειο στη Σασίμα, όμως αποφασίζει να επιστρέψει στη Ναζιανζό, καθώς δεν επιθυμούσε τα αξιώματα. Βρέθηκε πολλές φορές διχασμένος ανάμεσα στην προσωπική του αγάπη σε μια πιο στοχαστική ζωή, σε αντίθεση με την φιλοδοξία του πατέρα του και τοου Βασιλείου για ανώτερα αξιώματα. Υποστήριζε τον τριαδικό Θεό και έδινε ομιλίες και έγραφε κείμενα διδάσκοντας τη σημασία του. Βρέθηκε αντιμέτωπος με την αίρεση των Αρειανών και συνάντησε προδοσία. Η υγεία του επιβαρύνθηκε και τελικά πέθανε στις 25 Ιανουαρίου 390 μ.Χ.



Αυτοί είναι οι Τρεις Ιεράρχες, των οποίων η μνήμη εορτάζεται στις 30 Ιανουαρίου και θεωρείται σχολική αργία. Καλό είναι να μην έχουμε σχολείο και μια φορά, όμως ας ξέρουν τα παιδάκια μας για ποιους λόγους γίνεται αυτό.




Για το άρθρο αυτό εμπιστεύθηκα πηγές από:

Γρηγόριος Ναζιανζηνός, Wikipedia

Βασίλειος Καισαρείας, Wikipedia

Ιωάννης ο Χρυσόστομος, Wikipedia

Τρεις Ιεράρχες, Wikipedia

Iefimerida

Catichisis

ΚΑΛΑΝΤΑ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ ΜΑΣ

Όμορφες μέρες αυτές που διανύουμε και χαρμόσυνο κι ελπιδοφόρο το μήνυμά τους. Παράδοση στη χώρα μας είναι την παραμονή των Χριστουγέννων, της Πρωτοχρονιάς και των Φώτων να βγαίνουν τα παιδιά με τα τρίγωνά τους ή με παραδοσιακά μουσικά όργανα και να διαλαλούν σε κάθε σπίτι, σε κάθε πόλη, σε κάθε χωριό το χαρμόσυνο μήνυμα των Χριστουγέννων, ευχές για τον νέο χρόνο που έρχεται και τη σημασία των Θεοφανείων αντίστοιχα την παραμονή της εκάστοτε γιορτής. Η χώρα μας έχει πλούσιο αριθμό σε κάλαντα και θα παραθέσω εδώ μερικά από τα πιο γνωστά σε στίχους, για να τα δείτε με τους μαθητές σας, να τα γνωρίσετε κι εσείς οι ίδιοι αν δεν τα έχετε ακούσει αλλά και να κρατηθούμε σε επαφή με τις τόσο όμορφες παραδόσεις του τόπου μας, που δεν πρέπει να εκλείψουν, για να συνεχίσουμε να διατηρούμε το χαρακτήρα μας ως λαός και ως έθνος.

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΚΑΛΑΝΤΑ
Καλήν εσπέραν άρχοντες
κι αν είναι ορισμός σας
Χριστού τη Θεία Γέννηση
να πω στ'αρχοντικό σας

Χριστός γεννάται σήμερον
εν Βηθλεέμ τη πόλει
οι ουρανοί αγάλλονται
χαίρει η φύσις όλη

εν τω σπηλαίω τίκτεται
εν φάτνη των αλόγων
ο βασιλεύς των ουρανών
και ποιητής των όλων.

ΚΑΛΑΝΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ

Καλήν ημέραν άρχοντες
αν είναι ο ορισμός σας
Χριστού τη θεία γέννηση
να πω στ' αρχοντικό σας.

Χριστός γεννάται σήμερον
εν Βηθλεέμ τη πόλη
οι ουρανοί αγάλλονται
χαίρει η φύσις όλη.

Εν τω σπηλαίω τίκτεται
εν φάτνη των αλόγων
ο Βασιλεύς των ουρανών
και ποιητής των όλων.

Μες στο σχολείο μας αυτό
πέτρες να μη ραγίσουν
κι οι δάσκαλοι κι οι μαθητές
χρόνια πολλά να ζήσουν.

Πλήθος αγγέλων ψάλλουσι
το δόξα εν υψίστοις
και τούτο άξιον εστί
η των η των ποιμένων πίστις.

Εκ της Περσίας έρχονται
τρεις μάγοι με τα δώρα
άστρο λαμπρό τους οδηγεί
χωρίς χωρίς να λείψει ώρα

Έφτασαν εις Ιερουσαλήμ
με πόθον ερωτώσι
που εγεννήθει ο Χριστός
να παν' να τον ευρώσι

Δια χριστόν ως ήκουσεν
ο βασιλεύς Ηρώδης
αμέσως εταράχθηκε
κι έγινε θηριώδης

Ότι πολλά φοβήθηκε
δια την βασιλείαν
μην του την πάρει ο Χριστός
και χάσει την αξίαν.

Κάλαντα Χριστουγέννων (Μωραΐτικα)


Χριστούγεννα , Πρωτούγεννα , πρώτη γιορτή του χρόνου,
για βγάτε , δέτε , μάθετε , πως ο Χριστός γεννάται .
Γεννάται κι αναθρέφεται με μέλι και με γάλα ,
το μέλι τρων οι άρχοντες , το γάλα οι αφεντάδες
και το μελισσοβότανο να νίβοντ' οι κυράδες!
Κυρά ψηλή ,κυρά λιγνή , κυρά γαϊτανοφρύδα ,
κυρά μου οτάν στολίζεσαι να πας στην εκκλησιά σου ,
βάνεις τον ήλιο πρόσωπο και το φεγγάρι αγκάλη
και τον καθάριο αυγερινό τον βάζεις δακτυλίδι .
Εμείς εδώ δεν ήρθαμε να φάμε και να πιούμε,
παρά σας αγαπούσαμε κι ηρθαμε να σας δούμε !
Δώστε μας και τον κόκκορα , δώστε μας και την κότα !
Δώστε μας και πέντ' έξι αυγά , να πάμε σ΄ άλλη πόρτα!

ΚΑΛΑΝΤΑ ΘΡΑΚΗΣ

Χριστός γεννιέται, χαρά στον κόσμο,
χαρά στον κόσμο, στα παλληκάρια.
Σαράντα μέρες, σαράντα νύχτες,
η Παναγιά μας κοιλοπονούσε.
Κοιλοπονούσε, παρακαλούσε,
τους αρχαγγέλους , τους ιεράρχες.
-Σεις αρχαγγέλοι και ιεράρχες,
στη Σμύρνη πηγαίν΄τε , μαμμές να φέρ΄τε.
Άγια Μαρίνα, άγια Κατερίνα,
στη Σμύρνη πάνε , μαμμές να φέρουν.
Όσο να πάνε κι όσο να έρθουν,
η Παναγιά μας ηληυτηρώθη.
Στην κούνια τό ΄βαλαν και το κουνούσαν,
και το κουνούσαν , το τραγουδούσαν.
Σαν ήλιος λάμπει ,σα νιο φεγγάρι,
σα νιο φεγγάρι, το παλληκάρι.
Φέγγει σε τούτον το νοικοκύρη,
με τα καλά του, με τα παιδιά του,
με την καλή τη νοικοκυρά του...

Κάλαντα Χριστουγέννων Ἰκαρίας

Για σένα κόρη όμορφη ήρθαμε να τα πούμε

και τα καλά Χριστούγεννα για να σου ευχηθούμε.

Φέρτε μας κρασί να πιούμε “και του χρόνου” να σας πούμε.

“Και του χρόνου” να σας πούμε, φέρτε μας κρασί να πιούμε.

Αν έχεις κόρη όμορφη βάλε τη στο τσιμπίδι

και κρέμασέ την αψηλά να μην τη φαν οι φύλλοι.

Φέρτε μας κρασί να πιούμε “και του χρόνου” να σας πούμε.

“Και του χρόνου” να σας πούμε, φέρτε μας κρασί να πιούμε.

Σ’αυτό το σπίτι που’ρθαμε καράβια’ν’ασημένια

Του χρόνου σαν και σήμερα να’ναι μαλαματένια.

Φέρτε μας κρασί να πιούμε “και του χρόνου” να σας πούμε.

“Και του χρόνου” να σας πούμε, φέρτε μας κρασί να πιούμε.

Για σένα κόρη όμορφη ήρθαμε να τα πούμε

και τα καλά Χριστούγεννα για να σου ευχηθούμε.

Φέρτε μας κρασί να πιούμε “και του χρόνου” να σας πούμε.

“Και του χρόνου” να σας πούμε, φέρτε μας κρασί να πιούμε.

Βυζαντινά κάλαντα

Άναρχος Θεός καταβέβηκεν

και εν τη Παρθένω κατώκησεν.

Ερουρεμ, έρουρεμ,

έρου,έρου, έρουρεμ, Χαίρε Άχραντε!.

Βασιλεύς των όλων και Κύριος,

ήρθε τον Αδάμ αναπλάσασθε.

Εριρεμ, τέριρεμ,

έριρεμ και τέμενα, Χαίρε Δέσποινα!.

Γηγενείς σκιρτάτε και χαίρεσθε,

τάξεις των Αγγέλων ευφραίνεσθε.

Ερουρεμ…Χαίρε Άχραντε!.

Δέξαι βηθλεέμ τον Δεσπότην σου,

Βασιλέα πάντων και Κύριον.

Εριρεμ…Χαίρε Δέσποινα!.

Εξ Ανατολών Μάγοι έρχονται,

δώρα προσκομίζοντες άξια.

Ερουρεμ…Χαίρε Δέσποινα!.

Σήμερον η κτίσις αγάλλεται

και πανηγυρίζει κι ευφραίνεται.

Ερουρεμ…Χαίρε Άχραντε

ΚΑΛΑΝΤΑ ΠΡΩΤΟΧΡΟΝΙΑΣ
Αρχιμηνιά κι αρχιχρονιά,
ψηλή μου δενδρολιβανιά,
κι αρχή καλός μας χρόνος,
εκκλησιά με τ' άγιο θρόνο.

Αρχή που βγήκε ο Χριστός,
άγιος και πνευματικός,
στη γη να περπατήσει,
και να μας καλοκαρδίσει.

Άγιος Βασίλης έρχεται,
και όλους μας καταδέχεται,
από την Καισαρεία,
σ’ εισ’ αρχόντισσα κυρία.

Βαστάει εικόνα και χαρτί,
ζαχαροκάντιο ζυμωτή,
χαρτί και καλαμάρι,
δες και με το παλικάρι.

Το καλαμάρι έγραφε,
τη μοίρα μου την έγραφε,
και το χαρτί ομίλει,
Άγιέ μου καλέ Βασίλη.

Κάτσε να φας, κάτσε να πιεις
κάτσε το πόνο σου να πεις,
κάτσε - κάτσε να τραγουδήσεις,
και να μας - και να μας καλοκαρδίσεις.

ΠΡΩΤΟΧΡΟΝΙΑΤΙΚΑ ΚΑΛΑΝΤΑ ΚΕΡΚΥΡΑΣ

Αρχιμηνιά κι αρχιχρονιά, πρώτη του Γεναρίου,
αύριο ξημερώνεται τ’ Αγίου Βασιλείου.

Άγιος Βασίλης έρχεται, από την Καισαρεία,
βαστάει εικόνα και χαρτί, χαρτί και καλαμάρι.

Το καλαμάρι έγραφε και το χαρτί μιλούσε:
-Βασίλη πόθεν έρχεσαι και πόθε κατεβαίνεις;

-Από τη μάνα μ’ έρχομαι και στο σχολειό πηγαίνω,
να μάθω τ’ Άγια γράμματα και τ’ Άγιο Ευαγγέλιο.

Σ’ αυτήν την πόρτα που ήρθαμε, πέτρα να μη ραγίσει,
κι ο νοικοκύρης του σπιτιού, χρόνια πολλά να ζήσει.

Να ζήσει χρόνους εκατό, και να τους απεράσει,
και στων παιδιών του τις χαρές, κουφέτα να μοιράσει.

Κυρά χρυσή, κυρ’ αργυρή, κυρά μαλαματένια,
που σε χτενίζουν άγγελοι με τα χρυσά τους χτένια.

Άνοιξε το πουγκάκι σου το μαργαριταρένιο,
και δώσε μ’ ένα τάλιρο, ας είναι κι ασημένιο.

Και τώρα καληνύχτα σας, καλό ξημέρωμά σας,
κι ο Άγιος Βασίλειος να είναι βοήθειά σας.

ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΑ ΠΡΩΤΟΧΡΟΝΙΑΤΙΚΑ ΠΑΙΝΕΜΑΤΑ ΧΙΟΥ
Καλησπερίζω φέρνοντας αγέρα μυρωμένο
απ’ τ’ αφρισμένα κύματα χιλιοτραγουδισμένο.

Σ’ αυτό το σπίτι που `ρθαμε πέτρα να μη ραγίσει
κι ο νοικοκύρης του σπιτιού χρόνια πολλά να ζήσει.

Άγιε μου Βασιλάκη μου και Άγιε μου Νικόλα
προστάτευε τους ναυτικούς την ώρα του κυκλώνα.

Χρόνια πολλά, να `στε καλά κι εσείς και οι δικοί σας
να `ρθούνε τα ξενάκια σας κι όλοι οι ναυτικοί σας.

Σε όλους σας ευχόμαστε αγάπη, ειρήνη υγεία
καλή καρδιά, χαμόγελο και Θεία ευλογία.

Αρχιμηνιά κι αρχιχρονιά ψιλή μου δεντρολιβανιά
κι αρχή κι αρχή του Γεναρίου του μεγά του μεγάλου Βασιλείου.

Βασίλη μ’ από που `ρχεσαι, κι από κι από πού κατεβαίνεις
και βαστάς, και βαστάς ρόδα και ραίνεις
κάτσε να φας, κάτσε να πιεις, κάτσε τον πόνο σου να πεις
κάτσε, κάτσε να τραγουδήσεις και να μας καλώς ορίσεις
κι έβγα, κι έβγα να μας κεράσεις, που να ζεις, που να ζεις και να γεράσεις.

ΚΑΛΑΝΤΑ ΦΩΤΩΝ
Σήμερα τα φώτα κι ο φωτισμός
η χαρα μεγάλη κι ο αγιασμός.
Κάτω στον Ιορδάνη τον ποταμό
κάθετ' η κυρά μας η Παναγιά.
'Οργανo βαστάει, κερί κρατεί
και τον Αϊ-Γιάννη παρακαλεί.
'Αϊ-Γιάννη αφέντη και βαπτιστή
βάπτισε κι εμένα Θεού παιδί.
Ν' ανεβώ επάνω στον ουρανό
να μαζέψω ρόδα και λίβανο.
Καλημέρα, καλημέρα,
Καλή σου μέρα αφέντη με την κυρά.


Αν σας χτυπήσουν την πόρτα παιδιά φέτος, ανοίξτε, δώστε τους ένα συμβολικό χαρτζιλικάκι και κανένα μελομακάρονο... Έτσι για το καλό του χρόνου.. και θυμηθείτε τα δικά σας παιδικά χρόνια όταν βγαίνατε κι εσείς για κάλαντα! Καλή χρονιά σε όλους!

Πηγές:
http://dim-karat.ilei.sch.gr/kalanta.htm
http://www.tralala.gr/xronia-polla-me-kalanta-apo-olh-thn-ellada/
http://www.kastoria.gr/index.php?option=com_content&task=view&id=9007&Itemid=682
http://www.paidika.gr/index.php?option=com_content&task=view&id=248&Itemid=343
http://www.stixoi.info/stixoi.php?info=Lyrics&act=details&song_id=24412