ΤΟ ΕΘΙΜΟ ΤΩΝ ΚΟΚΚΙΝΩΝ ΑΒΓΩΝ ΤΟ ΠΑΣΧΑ

Ένα από τα πιο γνωστά έθιμα του Πάσχα, είναι αυτό της βαφής των αβγών με κόκκινο χρώμα τη Μεγάλη Πέμπτη. Τι σημαίνει όμως αυτό;

Το αβγό στην κουλτούρα μας, όπως και σε πολλές άλλες ανά τον κόσμο, είναι σύμβολο της ζωής, καθώς μέσα από κάτι φαινομενικά άψυχο κρύβεται ένα ζωντανό πλάσμα που σχηματίζεται για να αντικρύσει τον κόσμο. Σε μύθους της κοσμογονίας λέγεται πως όλος ο κόσμος δημιουργήθηκε από το σπάσιμο ενός αβγού. Στα λαϊκά παραμύθια μέσα σε ένα αβγό μπορούσε να κρύβεται ένα μαγικό αντικείμενο ή μια δύναμη του ήρωα. Στην Αρχαία Ελλάδα εναπόθεταν στο ιερό του Διονύσου αβγά, ως σύμβολο της αναγέννησης. Έτσι και το αβγό, έφτασε στη θρησκευτική παράδοση να συμβολίζει τον τάφο του Χριστού, που ήταν ερμητικά κλειστός και έδειχνε αδύνατον να παραβιαστεί, όμως "έσπασε" και από μέσα του βγήκε ο Ιησούς αναστημένος.

Ο χρωματισμός των αβγών προϋπήρχε του Πάσχα σε πολλούς πολιτισμούς πολύ πριν την έλευση του Χριστού στη γη. Υπάρχουν δείγματα αυτού του εθίμου στην Κίνα από τον 5ο αιώνα και στην Αίγυπτο από τον 10ο.

Το κόκκινο χρώμα βασίζεται σε πολλές πιθανές εξηγήσεις. Μία από τις πιο γνωστές είναι αυτή όπου, μετά την Ανάσταση του Χριστού, μία γυναίκα που πληροφορήθηκε το γεγονός υπήρξε τόσο δύσπιστη, που είπε πως αν ήταν πράγματι έτσι, τα αβγά που κρατούσε στο καλάθι της εκείνη τη στιγμή να γίνονταν κόκκινα... και ευθύς αμέσως εκείνα έγιναν.

Μια άλλη εξήγηση είναι ότι η Παναγία πρόσφερε ένα καλάθι αβγά στους δεσμώτες του Υιού της παρακαλώντας τους να του φερθούν καλά. Τα δάκρυά της έπεσαν επάνω στα αβγά και αμέσως εκείνα έγιναν κόκκινα.

Άλλοι πάλι λένε πως απλά συμβολίζει το Αίμα του Χριστού, που χύθηκε στον τόπο του Μαρτυρίου του για εμάς. Ίσως και για αυτό έχει καθιερωθεί η Μεγάλη Πέμπτη ως η μέρα που τελείται το έθιμο, καθώς ήταν η μέρα της Σταύρωσης.

Το τσούγκρισμα των αβγών

Συμβολίζει το σπάσιμο του τάφου του Ιησού και την έναρξη της νέας ζωής. Το έθιμο του τσουγκρίσματος φημολογείται ότι ξεκίνησε από παιχνίδι στη Μεγάλη Βρετανία και εξαπλώθηκε. Το έθιμο επίσης προστάζει το πρώτο αβγό που βάφεται να ανήκει στην Παναγία και έτσι πρέπει να μην σπάσει. Συνήθως οι νοικοκυρές, παλιά, το φύλαγαν στο εικονοστάσι ως τη Μεγάλη Πέμπτη της επόμενης χρονιάς, καθώς πίστευαν ότι δε χαλάει και έπειτα το έθαβαν στο χωράφι τους ήστην αυλή τους για να είναι πάντοτε ανθισμένα τα λουλούδια τους και ευλογημένα τα σπαρτά τους.

Καλή Μεγάλη Πέμπτη, λοιπόν και καλό βάψιμο αβγών!

Σημ: 1. Τη φωτογραφία τη βρήκα στο Google και δεν μου ανήκει ούτε διεκδικώ κάποιο πνευματικό δικαίωμα, όπως και με καμία άλλη φωτογραφία που έχω ανεβάσει από το διαδίκτυο.

2. Για το άρθρο μου χρησιμοποίησα πηγές από τα εξής διαδικτυακά άρθρα.

 ΑΓΡΑΜΠΕΛΗ

Paidika

Olive Magazine

Esoterica

ΗΡΘΕ Η ΚΑΘΑΡΑ ΔΕΥΤΕΡΑ, ΩΡΑ ΝΑ ΦΤΙΑΞΟΥΜΕ ΤΗΝ ΚΥΡΑ ΣΑΡΑΚΟΣΤΗ

Έφτασε και φέτος η Καθαρά Δευτέρα, που σηματοδοτεί το τέλος της Αποκριάς και την έναρξη του σαρανταήμερου ως το Πάσχα. Από την πολύ παλιά εποχή, οι χριστιανοί έφτιαχναν μια κατασκευή, ένα άτυπο ημερολόγιο των επτά εβδομάδων ως το Πάσχα, την κυρά Σαρακοστή. Η κατασκευή αυτή, ουσιαστικά, είναι η εικόνα μιας γυναίκας (καλόγριας), της οποίας το πρόσωπο δεν έχει στόμα ούτε μύτη και στο κεφάλι της δεν υπάρχουν αυτιά. Συμβολικά, η έλλειψη του στόματος υπάρχει γιατί η κυρά Σαρακοστή νηστεύει, η έλλειψη μύτης υπάρχει για να μην μυρίζει τα λαχταριστά φαγητά και το γεγονός ότι δεν έχει αφτιά είναι δηλωτικό του ότι η νηστεία δεν είναι μόνο μια πράξη αποχής από συγκεκριμένες τροφές και κάθαρση του σώματος από τα ζωικά είδη, αλλά και μια περίοδος κάθαρσης της ψυχής. Η κυρά Σαρακοστή δεν ακούει, λοιπόν, κουτσομπολιά και άσχημες σκέψεις άλλων, αλλά στρέφεται στον εαυτό της και στην ψυχή της για να γίνει καλύτερος άνθρωπος. Έχει επτά πόδια, ένα για κάθε εβδομάδα της σαρακοστής, τα οποία κόβουμε, ένα κάθε Σάββατο. Σε κάποιες περιοχές, το τελευταίο της πόδι το βάζουν στο πασχαλινό ψωμί και δίνει τύχη σε όποιου το κομμάτι πέσει.
Η κατασκευή της κυρά Σαρακοστής μπορεί να γίνει είτε από χαρτί είτε από ζυμάρι, σαν ψωμάκι. Θα σας παραθέσω εδώ φωτογραφίες και με τους δύο τρόπους, τις οποίες βρήκα στις φωτογραφίες google και δηλώνω πως δεν είναι εδώ κάποια δική μου δουλειά.

Η ΓΙΟΡΤΗ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΙΕΡΑΡΧΩΝ

Η 30ή Ιανουαρίου έχει καθιερωθεί ως η ημέρα που τιμούμε τους αγίους και θεολόγους τρεις ιεράρχες, Ιωάννη Χρυσόστομο, Βασίλειο τον Μέγα και Γρηγόριο Ναζιανζηνό. Οι τρεις τους είναι προστάτες των γραμμάτων και των μαθητών. Για το λόγο αυτό, η 30ή Ιανουαρίου έχει καθιερωθεί ως αργία για τα σχολεία.

Λίγα λόγια για τους τρεις ιεράρχες.

Ιωάννης ο Χρυσόστομος
Γεννήθηκε στην Αντιόχεια το 347 μ.Χ. Οι γονείς του βαπτίστηκαν Χριστιανοί μετά τη γέννησή του. Ο πατέρας του πέθανε πολύ γρήγορα και έτσι μεγάλωσε κοντά στη μητέρα του, η οποία αφοσιώθηκε στη διαπαιδαγώγησή του και στην ανατροφή του. Προερχόταν από πλούσια οικογένεια, έτσι έλαβε μια πολύ καλή μόρφωση, που του επέτρεψε να εργαστεί ως δικηγόρος στα 20 του χρόνια. Ήταν αρκετά επιτυχής, καθώς ήξερε να χειρίζεται πολύ καλά το λόγο, όμως η επιθυμία του ήταν να αφοσιωθεί στο Χριστό, οπότε και δεν διατήρησε την καριέρα του δικανικού ρήτορα για πολύ. Μετά το θάνατο και της μητέρας του, εγκατέλειψε την Αντιόχεια αφού πρώτα μοίρασε όλα του τα υπάρχοντα σε φτωχούς και κλείστηκε σε ένα μικρό μοναστήρι. Το 386 μ.Χ. και μετά από παράκληση του Πατριάρχη Αντιοχείας Φλαβιανού, χειροτονείται Πρεσβύτερος, οπότε και αρχίζει να ασχολείται ενεργά με το ποίμνιό του, εκφωνώντας λόγους που σταλάζουν σαν βάλσαμο στις καρδιές των πιστών. Εξ ου και το παρανόμι Χρυσόστομος.Το 398 μ.Χ. απάγεται από στρατιώτες του Βυζαντίου, με σκοπό να οδηγηθεί στον Πατριαρχικό θρόνο, όπου και χειροτονείται Πατριάρχης. Η μεγάλη του δράση, όμως, αρχίζει να του δημιουργεί εχθρούς. Εξορίστηκε από την Κωνσταντινούπολη αρκετές φορές. Ακόμη όμως και εξόριστος, προσπάθησε να σπείρει το λόγο του Θεού σε όσους περισσότερους ανθρώπους μπορούσε. Πέθανε εξόριστος το 407 μ.Χ. στο μοναστήρι του Αγίου Βασιλίσκου. Άφησε, όμως, πίσω του πληθώρα διδακτικών κειμένων. Η μνήμη του εορτάζεται και ξεχωριστά στις 13 Νοεμβρίου.


Βασίλειος ο Μέγας
Γεννήθηκε το 330 μ.Χ.από αγίους γονείς στην Καισάρεια της Καππαδοκίας. Ανατράφηκε από τη γιαγιά του, Μακρίνα και αργότερα από την αδελφή του, η οποία στάθηκε η μεγαλύτερη επιρροή του σε ό,τι αφορά τη στροφή του στο Χριστιανισμό. Την πρώτη του μόρφωση την έλαβε από τον πατέρα του, που ήταν καθηγητής ρητορικής και στη συνέχεια φοίτησε στην Κωνσταντινούπολη και στην Αθήνα. Το 356 μ.Χ. επέστρεψε στην Καισάρεια και έγινε καθηγητής ρητορικής, ακολουθώντας στα βήματα του πατέρα του. Το 358 μ.Χ., μετά το θάνατο του μοναχού αδελφού του Ναυκρατίου, βαπτίστηκε Χριστιανός. Αρχικά μόνασε, στην πορεία όμως ανέβηκε στην εξαρχία της Αρχιεπισκοπής του Πόντου. Σε όλη την πορεία του προσπάθησε να ενισχύσει την ορθή ακολούθηση των ιερών νόμων, αλλά και την ανάδειξη άξιων κληρικών στο ιερατείο. Ίδρυσε φιλανθρωπικό ίδρυμα, τη Βασιλειάδα, όπου και διοχέτευσε όλη τη δράση του και την αγάπη προς το συνάνθρωπο. Η έντονη ασκητική ζωή που ακολουθούσε, η αδιάκοπη φροντίδα για το συνάνθρωπο και η συνεχής δράση του καταπόνησαν την υγεία του πολύ και έτσι, σε ηλικία 50 ετών απεβίωσε. Η μνήμη του τιμάται ξεχωριστά την 1η Ιανουαρίου, ημέρα στην οποία και πέθανε.


Γρηγόριος ο Ναζιανζηνός
Γεννήθηκε το 329 στη Ναζιανζό της Καππαδοκίας.Σπούδασε ρητορική και φιλοσοφία στην Καισάρεια, στην Αλεξάνδρεια και στην Αθήνα, όπου και γνωρίστηκε με το Μέγα Βασίλειο.Έζησε για λίγο ασκητικά, επέστρεψε όμως στη γενέτειρά του για να βοηθήσει τον πατέρα του, ο οποίος είχε κατηγορηθεί ως αιρετικός. Κατάφερε με την άριστη χρήση του λόγου και την προσωπικότητά του να ενώσει και πάλι τους διχασμένους χριστιανούς της περιοχής και να αποκαταστήσει το όνομα του πατέρα του. Βρέθηκε υπό διωγμό από τον αυτοκράτορα Ιουλιανό, ο οποίος δήλωσε πως δεν πιστεύει στο Χριστό. Μετά το θάνατό του και μόνο επέστρεψε στην πατρίδα του. Στη συνέχεια, χειροτονείται επίσκοπος από το Βασίλειο στη Σασίμα, όμως αποφασίζει να επιστρέψει στη Ναζιανζό, καθώς δεν επιθυμούσε τα αξιώματα. Βρέθηκε πολλές φορές διχασμένος ανάμεσα στην προσωπική του αγάπη σε μια πιο στοχαστική ζωή, σε αντίθεση με την φιλοδοξία του πατέρα του και τοου Βασιλείου για ανώτερα αξιώματα. Υποστήριζε τον τριαδικό Θεό και έδινε ομιλίες και έγραφε κείμενα διδάσκοντας τη σημασία του. Βρέθηκε αντιμέτωπος με την αίρεση των Αρειανών και συνάντησε προδοσία. Η υγεία του επιβαρύνθηκε και τελικά πέθανε στις 25 Ιανουαρίου 390 μ.Χ.



Αυτοί είναι οι Τρεις Ιεράρχες, των οποίων η μνήμη εορτάζεται στις 30 Ιανουαρίου και θεωρείται σχολική αργία. Καλό είναι να μην έχουμε σχολείο και μια φορά, όμως ας ξέρουν τα παιδάκια μας για ποιους λόγους γίνεται αυτό.




Για το άρθρο αυτό εμπιστεύθηκα πηγές από:

Γρηγόριος Ναζιανζηνός, Wikipedia

Βασίλειος Καισαρείας, Wikipedia

Ιωάννης ο Χρυσόστομος, Wikipedia

Τρεις Ιεράρχες, Wikipedia

Iefimerida

Catichisis

Η ΧΟΥΝΤΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

Η πρόσφατη ιστορία της Ελλάδας είναι ένα κομμάτι που πολλοί νέοι μαθητές είτε αγνοούν πλήρως είτε έχουν λανθασμένα μέσα στο μυαλό τους σε πολλές περιπτώσεις. Επειδή, λοιπόν, άκουσα πριν λίγο καιρό ότι έχει γίνει σχολική αργία μια ημέρα που ένα τανκς του Χίτλερ(!) σκότωσε κατά λάθος (!) κάτι παιδιά μπροστά στο Πολυτεχνείο, είπα να συμπυκνώσω σε λίγες κατανοητές κατά τη γνώμη μου γραμμές, μια σύντομη παρουσίαση του γεγονότος, που θα μπορούσαμε να συζητήσουμε με τους μαθητές μας για να γνωρίζουν κι εκείνοι τα πιο πρόσφατα γεγονότα της ιστορίας μας!

Τι είναι η Λέξη Χούντα
Είναι λέξη ισπανικής προέλευσης και σημαίνει στα ελληνικά "σύνδεσμος". Ο όρος χρησιμοποιήθηκε με την έννοια "Στρατιωτικός Σύνδεσμος" στη χώρα μας, μετά από το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου 1967 και καθώς είχε χρησιμοποιηθεί αρκετά από τα διεθνή ειδησεογραφικά πρακτορεία κατά την καταγραφή τους για τα γεγονότα της επταετίας στη χώρα μας. Ως διεθνής όρος, έχει μείνει πλέον να σημαίνει ομάδα στρατιωτικών που συνωμοτούν με σκοπό να καταλάβουν την εξουσία μας χώρας.

Το πραξικόπημα και η πτώση
Μετά το τέλος του δευτέρου παγκοσμίου πολέμου και του εμφυλίου, οι κυβερνήσεις που σχηματίστηκαν λειτουργούσαν υπό το φόβο μιας εξέγερσης κομμουνιστών (την τότε περίοδο η Σοβιετική Ένωση βρισκόταν σε Ψυχρό Πόλεμο με την Αμερική και προσπαθώντας να αυξήσει τη δύναμή της, έκανε απόπειρες να προσεταιριστεί στη σφαίρα επιρροής της χώρες, προσεγγίζοντας τις φιλοκομμουνιστικές παρατάξεις. Αυτό ερχόταν βέβαια σε αντίθεση με το Δυτικό κόσμο και όλες τις εκάστοτε κυβερνήσεις που τον στήριζαν.) Έτσι, υπήρχε στενός έλεγχος του Τύπου και της δημόσιας έκφρασης σχετικών αντιλήψεων μέσω ενός μηχανισμού αποτελούμενου από στρατιωτικούς και έλληνες και ξένους δημοσιογράφους. Η εμπλοκή των στρατιωτικών σε αυτό το κομμάτι τους παρείχε την πληροφόρηση και όλα τα εργαλεία που χρειάζονταν ώστε να θέσουν σε εφαρμογή το σχέδιό τους να καταλάβουν την εξουσία. Έτσι, στις 21 Απριλίου 1967, στρατιωτικοί ηγούμενοι από τον Γεώργιο Παπαδόπουλο και με τη συμμετοχή των Στυλιανού Παττακού και Νικολάου Μακαρέζου, κατέλαβαν την εξουσία και μια πορεία επτά χρόνων ακολούθησε, η λεγόμενη επταετία. Στην ασυδοσία της κυβέρνησης αντιτάχθηκαν φοιτητές, οι οποίοι μετά από πορεία οχυρώθηκαν και κατέλαβαν το Πολυτεχνείο, στις 14 Νοεμβρίου 1973. Έμειναν εκεί ως τις 17 Νοέμβρη, όπου αποφασίστηκε από τον επικεφαλής του τάγματος του στρατού να γκρεμιστεί η πύλη του Πολυτεχνείου. Το συγκεκριμένο γεγονός σήμανε την αρχή του τέλους μιας κυβέρνησης που ο κόσμος απευχόταν και που,μετά από την εξέγερση των φοιτητών, κατάλαβε πως μπορούσε να αποτινάξει. Η Χούντα των Συνταγματαρχών κατέρρευσε μετά την εισβολή των Τούρκων στην Κύπρο και ενώ αποδείχθηκε ανίκανη να προασπίσει τα ελληνικά εδάφη εκεί. Στις 24 Ιουλίου 1974 η δικτατορική περίοδος την Ελλάδας έληξε και τη θέση της πήρε Κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας. Οι πραξικοπηματίες συνελήφθησαν αργότερα και δικάστηκαν για τις πράξεις τους κατά τα γεγονότα του Πολυτεχνείου.

Πιστεύω πως σε πολύ λίγες γραμμές κατάφερα να συνοψίσω τα βασικά γεγονότα της εποχής. Αν θελήσετε να τα χρησιμοποιήσετε με τους μαθητές σας προσπαθήστε να τους εξηγήσετε κιόλας ότι δεν είναι μια μέρα που απλά δεν πάμε σχολείο, δεν είναι μια ημέρα που πάμε για πορεία, τα σπάμε και κάνουμε χαβαλέ. Είναι μια μέρα για να θυμόμαστε έναν ουσιαστικό αγώνα ανθρώπων για την ελευθερία του λόγου, για το δικαίωμα να διοικούνται οι χώρες από άτομα της επιλογής τους και το ιδεώδες της δημοκρατίας που γεννήθηκε σε αυτήν εδώ τη χώρα και που η ίδια πρέπει να είναι το φωτεινό παράδειγμα για να ακολουθήσουν οι υπόλοιπες.